Bàn thờ khi sửa nhà và khi chuyển nhà

Ba bài trước nói chăm sóc bàn thờ hằng ngày, lập bàn thờ khi ra ở riêng, và chuẩn bị giỗ chạp. Bài này nói hai dịp khiến nhiều nhà lúng túng: sửa nhà và chuyển nhà.

Nói rõ trước: trình tự và nghi thức là nếp của mỗi nhà, và trang này không khẳng định điều gì về chuyện đó. Việc đầu tiên nên làm là hỏi người lớn trong nhà. Phần dưới chỉ nói những gì làm được về mặt thực tế: che chắn, tháo dỡ, đóng gói, sắp lại.

Hỏi trước khi bắt đầu

1. Hỏi người lớn trong nhà về cách nhà mình vẫn làm trong dịp này.
2. Bàn với anh chị em nếu bàn thờ là của chung trong họ.
3. Chốt ngày và nói cho mọi người biết, để ai muốn có mặt thì sắp xếp được.
4. Nói với thợ trước: khu vực nào cần cẩn thận, ngày nào không làm ồn.
5. Đừng để thợ tự động di dời — đây là việc của người trong nhà.

Khi chỉ sửa một phần nhà

• Che chắn kỹ bằng vải hoặc màng, phủ kín và dán mép — bụi xây dựng đi rất xa.
• Bịt kín phía sau và bên hông, không chỉ che mặt trước.
• Hỏi thợ ngày nào đục phá và cân nhắc tạm dời đồ nhỏ ra chỗ khác trong hai ngày đó.
• Rung động làm đồ trượt mép: đưa món nhẹ và cao vào trong, hoặc cất tạm.
• Không thắp nhang trong lúc đang thi công — bụi gỗ, mùn cưa và dung môi đều dễ cháy.
• Lau lại khi xong từng đợt, đừng đợi xong hết mới dọn.

Khi phải tháo dỡ

1. Chụp ảnh trước khi tháo, đủ các góc — đây là bản hướng dẫn sắp lại chính xác nhất.
2. Dọn sạch và để nguội hẳn: dập nhang, tắt đèn, ngắt điện.
3. Tháo từng món, gói riêng bằng vải mềm hoặc giấy; không để hai món chạm nhau.
4. Dán nhãn từng gói: món gì, đặt ở đâu.
5. Bát nhang và tro thì xử theo nếp nhà — hỏi người lớn, đừng tự quyết.
6. Người trong nhà tự mang thay vì giao cho người chuyển nhà, nếu nhà mình quen làm vậy.

Phần an toàn khi khiêng

• Tủ thờ gỗ nặng hơn nhìn thấy — hai người, nâng bằng chân chứ không bằng lưng.
• Tủ cũ có thể gãy khi nhấc: đỡ từ dưới đáy, không nhấc bằng mặt bàn hay bằng cánh.
• Tháo cánh và ngăn kéo ra trước, nhẹ hơn và không bung giữa đường.
• Dọn đường đi trước khi khiêng, và không ai đứng ở phía dưới cầu thang.
• Tượng và đồ sứ đi riêng, có người cầm, không để trong thùng chung.

Gửi tạm nơi khác

• Sửa lâu thì nhiều nhà gửi tạm sang nhà người thân — hỏi trước và hỏi rõ gửi bao lâu.
• Gửi nguyên bộ, có nhãn, và ghi lại mình gửi những gì.
• Chỗ gửi phải khô ráo, không để dưới nền hay trong kho ẩm.
• Đón về đúng hẹn; để lâu thành khó xử cho cả hai nhà.
• Cảm ơn tử tế — đây là việc người ta giúp, không phải nghĩa vụ.
• Nhà không gửi được thì dọn một góc trong nhà: một phòng ít bụi, che kín, và nói với thợ không vào phòng đó.

Ở nơi mới

• Chọn chỗ trước khi dọn tới, đừng đặt tạm rồi tính sau — đặt tạm thường thành đặt luôn.
• Chỗ khô ráo, không sát nhà vệ sinh, không ngay lối đi, và tránh chỗ nắng chiếu thẳng.
• Đo trước: tủ thờ cũ có vừa chỗ mới không, trần có đủ cao không.
• Kê chắc và bằng phẳng; bắt vào tường nếu là kệ treo, và bắt vào chỗ đặc.
• Dọn quang vật dễ cháy quanh chỗ đặt.
• Sắp lại theo ảnh đã chụp, rồi chụp lại bộ mới.

Nếu nhà mới nhỏ hơn

• Một kệ nhỏ gọn vẫn làm được việc — nhiều nhà ở căn hộ đã làm vậy.
• Bớt đồ chứ đừng bỏ hẳn: giữ phần cốt lõi, cất phần còn lại.
• Nhang điện hoặc đèn điện là lựa chọn của nhiều nhà trong không gian kín, và đó là quyết định của mỗi nhà.
• Hỏi người lớn trong nhà nếu phải giản lược nhiều — nói trước thì nhẹ hơn để họ tới nơi mới mới thấy.

Một điều nên nói

Sửa nhà và chuyển nhà vốn đã mệt. Đừng để phần này thành nguồn căng thẳng thêm trong nhà — bàn sớm, phân công rõ, và chấp nhận rằng mỗi nhà làm một kiểu.

Và nếu có ai đó ngoài gia đình gieo nỗi lo rồi đề nghị dịch vụ tốn kém vào đúng lúc mình đang bận và đang mệt, thì đó là lúc chậm lại và hỏi người trong nhà trước.

Câu hỏi thường gặp